Πάει για ‘δοκτοράτο’ η Χρίστα Πελεκάνου στα 76 της!

Στο σπίτι της στη Λευκωσία με ένα βιβλίο στα χέρια. «Τα βιβλία με κάνουν καλύτερο άνθρωπο».

Μετά το πτυχίο και το μεταπτυχιακό στη Νομική, η 76χρονη μητέρα και γιαγιά και πρώην αγωνίστρια της ΕΟΚΑ συνεχίζει τις σπουδές της στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας…

Του Μάριου Δημητρίου

Τέσσερα χρόνια μετά την αποφοίτησή της το 2013, με πτυχίο Νομικής από το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, στα 72 της χρόνια, που τότε είχε γίνει μεγάλη είδηση στον έντυπο και τον ραδιοτηλεοπτικό Τύπο και δύο χρόνια μετά την απόκτηση και του μεταπτυχιακού της διπλώματος, η 76χρονη σήμερα Χριστοθέα Πελεκάνου (Χρίστα τη φωνάζουν οι φίλοι της), χήρα, μητέρα της Μαριάννας Πελεκάνου Χατζηστεφάνου, επίσης Νομικού και γιαγιά δύο ενήλικων εγγονιών, του Κωνσταντίνου και της Στεφανίας, επανέρχεται δυναμικά στην τρέχουσα επικαιρότητα, πέρα από κάθε δική της επιδίωξη, μέσα από ένα καλογυρισμένο, διαφημιστικό φιλμάκι για το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας που μεταδίδεται τις τελευταίες βδομάδες στους τηλεοπτικούς σταθμούς.

«Μια μοναδική ιστορία», αποκαλείται σε αυτή τη σύντομη, αλλά περιεκτική ταινία, η εκπληκτική πανεπιστημιακή διαδρομή της Χρίστας Πελεκάνου – μια διαδρομή που όπως η ίδια αποκάλυψε στην «24», (και δεν αναφέρεται στο φιλμάκι), συνεχίζεται με την απόφαση της να επιδιώξει τώρα και διδακτορικό τίτλο (PhD), προετοιμαζόμενη για διδακτορική διατριβή στο Διεθνές Δίκαιο, σε σχέση με το κυπριακό πρόβλημα.

«Με το πνεύμα και τις εμπειρίες της»

«Η Χριστοθέα είναι μητέρα και γιαγιά 76 ετών», αναφέρεται στο φιλμάκι και προστίθεται: «Ζει όμορφες στιγμές με την οικογένειά της στα Περβόλια Λάρνακας. Η Χριστοθέα όμως δεν είναι μια συνηθισμένη γιαγιά. Από μικρή ήθελε να σπουδάσει Νομική. Οι δυσκολίες του παρελθόντος όμως, δεν της το επέτρεψαν. Το 2008, το πάθος της την οδήγησε στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας. 72 ετών αποφοίτησε με πτυχίο Νομικής. Ένα όνειρο ζωής έγινε πραγματικότητα, αλλά δεν επαναπαύτηκε. Το 2014 ξεκίνησε μεταπτυχιακό στο UNIC. Και συνεχίζει να μας εμπνέει με το μεγάλο πνεύμα και τις εμπειρίες της. Χριστοθέα Πελεκάνου Νομικός, Δια Βίου Φοιτήτρια».

Τη μέρα που πήρε το πτυχίο της στη Νομική (2013) από το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας.

«Είπα μέσα μου υπάρχει Θεός;»

Τη συνάντησα στο σπίτι της στη Λευκωσία την περασμένη Τετάρτη (23 Αυγούστου 2017) και μου είπε ότι «δέχτηκε με χαρά την πρόταση του Πανεπιστημίου Λευκωσίας για να συμμετάσχει στην ταινία, γιατί από την πρώτη μέρα των σπουδών της πριν εννιά χρόνια, μέχρι σήμερα, όλοι οι άνθρωποι του εκπαιδευτικού ιδρύματος, από τον Πρύτανη, τους καθηγητές, τους φοιτητές και όλους τους εργαζόμενους εκεί, ήταν υπέροχοι μαζί της». Μου είπε ότι τα γυρίσματα, έγιναν πριν δύο μήνες, ενώ σχολιάζοντας τη σκηνή όπου ανάβει κερί σε εκκλησία, παρατήρησε ότι στην πραγματικότητα, δεν εκκλησιάζεται. «Δεν με πειράζει όμως, μακάρι αυτή η σκηνή να είναι ωφέλιμη για άλλους» πρόσθεσε χαμογελαστή. Μου εξήγησε στη συνέχεια ότι «ένιωσε ότι δεν υπάρχει Θεός», μόλις πέθανε ο άντρας της, από καρδιακή προσβολή, στα 62 του χρόνια, το 1999, ένα χρόνο μετά την αφυπηρέτησή του, ως Γενικός Διευθυντής του Υπουργείου Δικαιοσύνης. (σ. σ. Ήταν ο Δημήτρης Πελεκάνος, για πολλά χρόνια Διευθυντής Κοινωνικών Ασφαλίσεων στο Υπουργείο Εργασίας). «Ο αείμνηστος σύζυγός μου έγινε διάσημος στην εργασία του, έγινε ευρωπαϊκή και διεθνής φυσιογνωμία και αν ζούσε σήμερα, δεν θα είχαν τα χάλια τους οι Κοινωνικές Ασφαλίσεις. Ήταν ο πατέρας των Κοινωνικών Ασφαλίσεων και ήξερε τι του γινόταν και ποτέ δεν καταδέχτηκε, ούτε κέρασμα από τη θέση του. Ο άντρας μου πέθανε ξαφνικά, όταν η οικονομική κατάσταση της οικογένειάς μας είχε βελτιωθεί και αμέσως μετά που είχε μια συνομιλία με την κόρη μας και γύρισε και της είπε ότι «θα πρέπει να αρχίσουμε να σκεφτόμαστε ποιους θα βοηθήσουμε». Μέχρι να επιστρέψει από την τουαλέτα, έπαθε το καρδιακό και πέθανε. Είπα μέσα μου, υπάρχει Θεός, όταν η τελευταία κουβέντα αυτού του ανθρώπου, ήταν να βοηθήσει άλλους κι όμως ο Θεός τον άφησε να πεθάνει;».

«Είσαι ο πρώτος που το λέω»

«Είσαι ο πρώτος που το λέω δημόσια ότι συνεχίζω τις σπουδές μου για διδακτορικό», είπε στην «24» η κυρία Πελεκάνου, προσθέτοντας ότι το αποφάσισε, μετά από προτροπές και παραινέσεις, του εκ των καθηγητών της, Δρα Αντώνη Στυλιανού, Διευθυντή της Μονάδας Νομικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, όπου και η ίδια είναι ενταγμένη. «Είναι σίγουρος ότι μπορώ να γράψω μια πολύ καλή διδακτορική διατριβή, με θέμα το Διεθνές Δίκαιο σε σχέση με το κυπριακό», τόνισε. «Θα κάνω λοιπόν τη διατριβή μου και οι πολιτικοί μας, έχουν ν’ ακούσουν πολλά, γιατί έχω προσωπικές εμπειρίες, καθώς γνώρισα πολλούς από αυτούς, (ιδιαίτερα τους παλαιότερους, μέσα από την εργασία του συζύγου μου, που είχε και διεθνείς προεκτάσεις, ως εμπειρογνώμονα των Ηνωμένων Εθνών), αλλά και αρκετούς νεότερους». Συνέχισε η κυρία Πελεκάνου: «Ξεκινώ λοιπόν τώρα να παλέψω για το δοκτοράτο μου κι αυτό το κάνω για να ξεχνώ τα βάσανά μου και να μην είμαι όλη μέρα στο κοιμητήριο της Τερσεφάνου, όπου είναι θαμμένος ο άντρας μου – σε εκκλησίες δεν πηγαίνω έτσι κι αλλιώς».

Από τον «βαθύ λάκκο», στο φως

Ο θάνατος του συζύγου της και το βαρύ πένθος που βίωσε στη συνέχεια, ήταν το κομβικό σημείο και ο κρίσιμος σταθμός στη ζωή της, που έπαιξε πρωταρχικό ρόλο στην απόφασή της να αρχίσει το 2008, σε ηλικία 68 χρόνων, τις πανεπιστημιακές της σπουδές στη Νομική, στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, ή μάλλον να τις συνεχίσει από εκεί που τις άφησε το 1964 στο Λονδίνο, τότε νεαρή σύζυγος και μητέρα. «Την περίοδο μετά τον θάνατο του συζύγου μου, μπήκα σε ένα βαθύ λάκκο, σε ένα μαύρο σκοτάδι, όπου δεν έβλεπα φως. Ήμουν χαμένη, σταμάτησα την εργασία μου ως ξεναγός, (ήμουν επιτυχημένη και αυστηρά εργαζόμενη ξεναγός από το 1978 μέχρι το 1999) και έμεινα στο σπίτι. Τότε είχα και τη μάνα μου μαζί μου, στο κάτω σπίτι. Όμως δεν ήθελα να στεναχωρώ ούτε τη μάνα μου, ούτε τα παιδιά μου και είπα στον εαυτό μου ότι πρέπει ν’ αρχίσω να βγαίνω σιγά σιγά από αυτό το λούκι, γιατί δεν είναι σωστό να τους δημιουργώ προβλήματα και τόση επιπρόσθετη θλίψη. Ένα μήνα μετά, έπαθα κολπική μαρμαρυγή, γιατί προφανώς, ήθελα ν’ αρρωστήσω. Άρχισα να «παίζω θέατρο» κατά κάποιο τρόπο, ότι προχωρώ, ενώ μέσα μου, ήμουν καθηλωμένη…πήγαινα κάθε μέρα στο κοιμητήριο στην Τερσεφάνου, όπου συναντούσα μια γιαγιά από το χωριό, που είχε θάψει το γιο της. Μου έλεγε λοιπόν εκείνη η γυναίκα, «κόρη μου, μην έρχεσαι κάθε μέρα στο νεκροταφείο, μην είσαι λυπημένη, δεν θα έρθει πίσω ο άντρας σου, δεν σε ακούει, ούτε σε βλέπει. Έχεις παιδιά και εγγόνια, δες τα παιδιά και τα εγγόνια σου»… Νομίζω με επηρέασε η κουβέντα της, ένιωσα ότι είχε δίκαιο, ότι έφθειρα τον εαυτό μου και επιπρόσθετα γινόμουν βάρος και δυσκόλευα το περιβάλλον μου. Γ ι’ αυτό αποφάσισα να αγοράσω σπίτι στα Περβόλια και σιγά σιγά αραίωσα από το κοιμητήριο. Το 2002, μου τηλεφώνησαν από τον Σύνδεσμο Ξεναγών και με κάλεσαν να επιστρέψω στο επάγγελμα, πράγμα που έκανα σιγά σιγά. Είχα και τη μάνα μου, που με ήθελε συνεχώς κοντά της – είχε τότε την ηλικία που έχω εγώ τώρα – έστω κι αν της είχα φροντίστρια. Ερχόμουν στο σπίτι από τη δουλειά, αλλά δεν μπορούσα να μείνω λίγο μόνη μου στο πένθος μου, όπως ήθελα. Το είχε παρακάνει λίγο η μάνα μου και δεν ήθελα να γίνω σαν αυτήν. (σ. σ. η μητέρα της ήταν η Μαρούλα Αντωνίου και ο πατέρας της ο Ονησίφορος Αντωνίου, μέλος της ΕΟΚΑ, κρατούμενος στο στρατόπεδο της Κοκκινοτριμιθιάς για τριάμισι χρόνια, ο οποίος μετά την Ανεξαρτησία, διετέλεσε Διευθυντής των Φυλακών).

Στιγμιότυπο με τον 26χρονο σήμερα, εγγονό της Κωνσταντίνο Χατζηστεφάνου τη μέρα της αποφοίτησής τους το 2015, όταν πήραν και οι δύο το μεταπτυχιακό τους δίπλωμα – εκείνη από το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας στα 75 της κι εκείνος από το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, στα 24 του. Η Χρίστα Πελεκάνου, την περίγραψε «υπέροχη ανεπανάληπτη στιγμή» και μας εκμυστηρεύτηκε ότι ο Κωνσταντίνος «ήταν ο μόνος που μου συμπαραστάθηκε και πίστεψε σε μένα, όταν το 2008 άρχισα τις πανεπιστημιακές μου σπουδές».

Από το πένθος, στην πολιτική

Η Χρίστα Πελεκάνου, κατά κάποιο τρόπο βγήκε από την ιδιωτικότητά της και το προσωπικό της πένθος, γύρω στο 2006 και όπως μου είπε, «έκανε παρεμβάσεις στα ραδιοτηλεοπτικά μέσα», όταν η κόρη της Μαριάννα, έβαλε υποψηφιότητα στις βουλευτικές εκλογές του 2006 – όπως και του 2011 – με το ΕΥΡΩΚΟ, στην επαρχία Λευκωσίας. (Στις βουλευτικές του 2016, η Μαριάννα Πελεκάνου Χατζηστεφάνου, ήταν αριστίνδην υποψήφια του ΔΗΚΟ, στην επαρχία Λάρνακας). «Δεν μου άρεσε η βρωμιά που είδα στην πολιτική και που μέχρι τότε, δεν την ήξερα», σχολίασε η Χρίστα Πελεκάνου. «Εγώ έχω αρχές και όσα πίστευα ότι ήταν σωστά, τα έλεγα σε όλους και βέβαια δεν τους άρεσε που άκουγαν κάποιον να τους μιλά στα ίσα, χωρίς υποκρισία και καιροσκοπισμό».

Αρχή με English Legal History

«Τον Αύγουστο 2007», συνέχισε μιλώντας στην «24» η κυρία Πελεκάνου, «είδα στην εφημερίδα ότι το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας ίδρυσε Νομική Σχολή με αναγνωρισμένο πτυχίο. Πήγα και ζήτησα ραντεβού με τον Πρύτανη Νίκο Περιστιάνη, του είπα ότι θέλω να μου δώσουν την ευκαιρία ν’ αρχίσω σπουδές κι αυτό έγινε το 2008. Γράφτηκα στη Σχολή και αρχικά πήρα μόνο ένα μάθημα, το πρώτο που άρχισε να διδάσκεται το English Legal History. Βρέθηκα ανάμεσα σε νεαρούς και νεαρές φοιτητές/τριες, με Καθηγητή τον Πήτερ Παφίτη. Τις πρώτες εξετάσεις, μόλις και τις πέρασα. Στη συνέχεια, πήρα φόρα, άρχισα να διαβάζω πολλά βιβλία για τα θέματά μου, αύξησα πολύ τους βαθμούς μου και συνέχισα έτσι μέχρι το 2013 που πήρα το πτυχίο, αφού παρακολουθούσα και καλοκαιρινά μαθήματα. Σε εκδήλωση που έγινε τότε προς τιμή μου, ευχαρίστησα ιδιαίτερα τον καθηγητή μου Πήτερ Παφίτη, αλλά και όλους τους καθηγητές και τους συμφοιτητές μου, που δεν έκαναν καμιά διάκριση, όσον αφορούσε εμένα, επειδή είχα άσπρα μαλλιά».

Η πρώτη που τον έκανε να κλάψει

«Τις πρώτες μέρες στο Πανεπιστήμιο ήμουν πάρα πολύ αγχωμένη, ντρεπόμουν και ανησυχούσα για τον τρόπο που θα με μεταχειρίζονταν οι κατά πολύ νεαρότεροί συμφοιτητές μου», θυμάται η κυρία Πελεκάνου και συνεχίζει: «Ευτυχώς, όμως, με αποδεχτήκαν αμέσως και απέδειξαν ότι οι νέοι Κύπριοι, δεν κουβαλούν πλέον προκαταλήψεις. Έκανα φίλες, οι οποίες μου συμπαραστάθηκαν στις δύσκολες στιγμές που πέρασα κατά τη διάρκεια της φοίτησής μου. Δεν θα ξεχάσω τη στιγμή, στην τελετή αποφοίτησής μου, όταν φώναξαν το όνομά μου, για να παραλάβω το πτυχίο. Όταν με είδε ο κόσμος στην οθόνη, ξέσπασε σε δυνατά χειροκροτήματα, ενώ θυμάμαι τον εγγονό μου τον Κωνσταντίνο, που είπε: «Είσαι η πρώτη που με έκανες να κλάψω».

Μεταπτυχιακό με τον εγγονό

«Όταν πήρα το πτυχίο», πρόσθεσε η Χρίστα Πελεκάνου, «μου έλειψαν ιδιαίτερα οι καθηγητές μου Αχιλλέας Αιμιλιανίδης και Αντώνης Στυλιανού. Αποφάσισα λοιπόν να συνεχίσω με μεταπτυχιακό, μετά που συζήτησα το θέμα με τον Αιμιλιανίδη. Για ένα χρόνο, παρακολουθούσα εντατικά, βραδινά μαθήματα από τις 6 – 9 μ. μ. Να πω ότι πήρα άδεια από το Πανεπιστήμιο και έγραφα τις μελέτες μου σε χειρόγραφα, γιατί δεν κατάφερα να εξοικειωθώ με το κομπιούτερ, παρά το ότι έχω δικό μου και το χρησιμοποιώ, κυρίως για επικοινωνώ μέσω του facebook. (Μετανιώνω που μπορεί να στεναχωρήσω κάποιον στο facebook, με τα λόγια μου. Είμαι έτοιμη να πω και συγνώμη…). Λοιπόν, το 2015, πήρα και το μεταπτυχιακό μου δίπλωμα, μαζί με τον εγγονό μου – το δικό του, το πήρε από το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, με διαφορά μιας μέρας από μένα και τώρα συνεχίζει κι αυτός, για το δοκτοράτο του».

Με ένα βιβλίο στο προσκέφαλο

Αξίζει εδώ να σημειωθεί ότι σε τηλεοπτικές και άλλες συνεντεύξεις της το καλοκαίρι του 2013, η Χρίστα Πελεκάνου είχε αναφέρει ότι στη διάρκεια των σπουδών της, κάποιοι φίλοι και γνωστοί της, τη ρωτούσαν ειρωνικά, πού θα ανοίξει το δικηγορικό της γραφείο… «Εγώ τους απαντούσα ανάλογα… στο κοιμητήριο Κωνσταντίνου και Ελένης… αφού αυτό ήθελαν ν’ ακούσουν… Ήταν αρνητικά τοποθετημένοι λόγω της ηλικίας μου, αλλά εγώ ξέρετε, δεν έδωσα τον χρόνο μου για να κάνω λίφτιγκ στο πρόσωπό μου … αλλά έκανα λίφτιγκ στο μυαλό μου».

Τη σκέψη της αυτή, προέκτεινε και σε δήλωση στον υπογράφοντα, στις 15 Ιουλίου 2013: «Για τους άλλους έπρεπε να κάνω οτιδήποτε άλλο, από το να σπουδάζω …να ντύνομαι ακριβά, να στολίζομαι, να βάφω τα μαλλιά μου…δεν θα ενοχλούσε κανέναν, να γίνω ένας μασκαράς στα 72 μου. Όμως επειδή διάβαζα, ήμουν εκτός…ένας αουτσάϊντερ. Για τέσσερα χρόνια, με ρωτούσαν παντού, φίλοι και συγγενείς, «γιατί το κάνεις; Τι θα σου αποδώσει;». Αγαπητέ Μάριε, σε διαβάζω και ξέρω από τα άρθρα σου ότι εσύ έχεις άλλες αντιλήψεις…και με καταλαβαίνεις τι σου λέω…Νόμιζαν ότι είμαι εκκεντρική, όταν τους έλεγα ότι μελετώ (αφού αναγκαζόμουν να απομονώνομαι για να μελετώ πολλές ώρες, σε ένα δύσκολο τομέα όπως η Νομική). Τώρα που τέλειωσα, εκφράζουν τη μεγάλη τους έκπληξη: «Α, μα τέλειωσες;». Και πρέπει να πω ότι ήμουν και καλή φοιτήτρια… παρά το ότι έχω και πρόβλημα καρδιάς… Όμως, ουσιαστικά συνέχισα από εκεί που έμεινα το 1964, όταν ξεκίνησα σπουδές στη Νομική στην Αγγλία, μαζί με τον άντρα μου και τις διέκοψα, γιατί γέννησα στο μεταξύ τη θυγατέρα μου, (η οποία είναι επίσης Νομικός και σήμερα ήταν ο κηδεμόνας μου στο πανεπιστήμιο)…κι έτσι έπρεπε να εργάζεται ο ένας εκ των δύο, για να σπουδάζουμε. Προτίμησα να εργαστώ, για να σπουδάσει ο σύζυγός μου. Δεν το μετάνιωσα ποτέ…».

Μιλώντας την ίδια μέρα σε τηλεοπτική εκπομπή, η Χρίστα Πελεκάνου, που στη διάρκεια του αγώνα της ΕΟΚΑ φυλακίστηκε από τους αποικιοκράτες για τρεις μήνες, επειδή μοίραζε φυλλάδια της οργάνωσης, έσκισε το σάβανο της λήθης, εκείνης της ξεχασμένης εποχής και πρόβαλε στο προσκήνιο, με ένα γοητευτικό ριζοσπαστισμό, όπως έγραψα: «Περιμένοντας να μπω στο τηλεοπτικό στούντιο, ήμουν υποχρεωμένη να ακούσω τρεις πολιτικούς να επαναλαμβάνουν εαυτόν και να μας λένε εκείνα που ακούμε για πολύ καιρό…και περιττό να πω, ότι δεν θέλουμε να τους ακούμε… Ξέρετε, τα είδωλα έπεσαν, θρυμματίστηκαν και τώρα πρέπει να μαζέψουμε τα θρύψαλα και να τα πετάξουμε στα σκουπίδια»…

Μίλησε και για το μέλλον, εκείνη τη μέρα, η Χρίστα Πελεκάνου: «Μου αρέσει να κοιμάμαι πάντα με ένα βιβλίο δίπλα στο προσκέφαλό μου…κι έτσι θα συνεχίσω… αλλά αν ζητήσει ο τόπος μου να προσφέρω τις υπηρεσίες μου αμισθί, είμαι πρόθυμη, όπως ήμουν πρόθυμη όταν ήμουν νέα, στην ΕΟΚΑ»…

Με τον δημοσιογράφο Μάριο Δημητρίου την Τετάρτη 23 Αυγούστου 2017.

Πηγή: 24h.com.cy

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s